Հայաստանի անկախացումից հետո հարևան Իրանի հետ արդյունավետ համագործակցություն ծավալվեց էներգետիկայի, տրանսպորտի, բնապահպանության, առողջապահության, գյուղատնտեսության, գիտության, կրթության, մշակույթի բնագավառներում, ինչպես նաև միջմարզային գործակցության ոլորտում: Ստեղծվեց հայ-իրանական միջկառավարական հանձնաժողով, որը մինչ օրս էլ աչքի է ընկնում իր արդյունավետ գործունեությամբ:
Դեկտեմբերի 15-16-ը Թեհրանում կկայանա Իրան-Հայաստան համատեղ հանձնաժողովի հերթական նիստը: Սա Իրան-Հայաստան տնտեսական համագործակցության համատեղ հանձնաժողովի թվով 12-րդ նիստն է:
Վերոնշյալ հանձնաժողովի նիստի անցկացման պատասխանատուն է Իրանի էներգետիկայի նախարարությունը:
Նիստին մասնակցելու են Իրանի էներգետիկայի նախարար Համիդ Չիթչյանը, ՀՀ-ի Էներգետիկայի և էկոնոմիկայի նախարար Երվանդ Զախարյանն ու Հայաստանի ֆինանսների, գյուղատնտեսության, արտաքին գործերի, քաղաքաշինության, առողջապահության և մշակույթի նախարարներից կազմված (9 անձ) պատվիրակությունը:
Նախատեսվում է, որ նիստի ընթացքում կողմերը կբանակցեն համագործակցության տարբեր ոլորտներին առնչվող հարցերի շուրջ, կքննարկեն նաև էլեկտրաէներգիային ու էլեկտրակայաններին առնչվող խնդիրներ:
Այսօր Հայաստանն իր էներգետիկ ներուժի իրականացման ուղիներ է փնտրում, ինչը հնարավոր է միայն օտարերկրյա պետական և մասնավոր ընկերությունների հետ ակտիվ համագործակցությամբ: Դա ենթադրում է փորձի փոխանակում, նոր տեխնոլոգիաների ներդրում, բիզնեսի վարում երկուստեք շահավետ և ընդունելի պայմաններով: Այս գործընթացում Հայաստանի համար առանցքային դերակատարություն ունի սահմանակից Իրանը:
Տեղեկացնենք, որ համաձայն Իրանի հետ էներգիայի փոխանակման պայմանագրի, Հայաստանը գազի ներկրման դիմաց Իրան է արտահանում էլեկտրաէներգիա: Ի դեպ, հենց այդ նույն պայմանագրով, Հայաստանն Իրանից 1 խմ գազ ներկրելու դիմաց հարևան երկրին է տրամադրում 3 կվտ էլեկտրաէներգիա:
Ի դեպ, վերջերս Իրանի էներգետիկայի նախարար Համիդ Չիթչյանը տեղեկացրել էր, որ իրանական ընկերությունները շուտով կսկեն Մեղրիի ՀԷԿ-ի շինարարության աշխատանքները, որը կարևոր է Հայաստանի համար:
Հայ-իրանական միջկառավարական հանձնաժողովը ձևավորվել է 1992-ին` երկու երկրների միջև դիվանագիտական հարաբերությունների հաստատմանը զուգահեռ:
Հայաստան-Իրան հարաբերություններում նկատվում է կրկնվող մեկ միտում՝ հայ-իրանական բազմաթիվ երկկողմ նախագծեր հետաձգվում են այն պատճառով, որ դրանք միայն երկու երկրների հարաբերություններից կախված չեն: Սակայն, Հայաստանն Իրանի իրապես միակ իրական դաշնակիցն է, որի հետ լուրջ ռազմաքաղաքական խնդիրներ չկան, հակառակը՝ կան ընդհանրություններ ու շահեր:
Փոխադարձ հարգանքի վրա հիմնված հարաբերությունները, Երևանի և Թեհրանի վաղեմի բարկամությունը, երկու երկրների բարձրաստիճան պաշտոնյաների սերտ բարիդրացիական հարաբերությունները, միջազգային և տարածաշրջանային բազմաթիվ խնդիրների շուրջ Հայաստանի և Իրանի ընդհանրությունը կարևոր դեր են խաղացել և այսօր էլ խաղում են Հայաստանի և Իրանի միջև փոխհարաբերությունների զարգացման և խորացման գործում:
Արմինե Բեգլարյան
